Człowiek w obliczu choroby nowotworowej i śmierci

Człowiek w obliczu choroby nowotworowej i śmierci

Human facing cancerous disease and death

ISSN 2451-1846

DOI: http://dx.doi.org/10.21784/IwP.2017.007

MARIA ŻYGOWSKA,GRAŻYNA CHOJNACKA-KOWALEWSKA


Streszczenie:
Wstęp. Aktualna definicja WHO z 2002 roku mówi, że opieka paliatywna jest sposobem postępowania poprawiającym jakość życia pacjentów i ich rodzin stojących wobec problemów związanych z chorobą zagrażającą życiu, poprzez zapobieganie i łagodzenie cierpienia, wczesną identyfikację problemów, jak najlepszą ocenę i leczenie bólu oraz innych problemów fizycznych, psychosocjalnych i duchowych.
Opieka paliatywna opiera się w niewielkim stopniu na dowodach naukowych, ponieważ wiąże się to z licznymi problemami praktycznymi, etycznymi i emocjonalnymi. Istnieje etyczny nakaz świadczenia pacjentom najlepszej opieki. Jedynym jednak sposobem faktycznego poprawienia jakości opieki jest prowadzenie takich badań oraz wyciągnięcie odpowiednich wniosków celem poprawy tejże opieki nad chorym, a co za tym idzie poprawy jakości jego życia. W pracy przybliżono pojęcie choroby nowotworowej, scharakteryzowano niektóre problemy występujące w zaawansowanej chorobie nowotworowej, opisano charakter i zakres opieki paliatywnej, a także przybliżono problem jakości opieki nad chorymi przebywającymi na oddziałach paliatywnych, znacząco wpływający na jakość życia chorych.
Cel. Celem niniejszej pracy jest ocena jakości opieki na oddziale stacjonarnym hospicjum oraz zorientowanie się jakie czynniki mają wpływ na poprawę jakości życia chorych, a także wyciągnięcie odpowiednich wniosków celem poprawy jakości życia chorych i poprawy jakości opieki.
Wyniki. Analiza badań własnych dotyczy oceny jakości opieki na oddziale hospicjum, oraz wpływu tej opieki na jakość życia chorych.
Materiał i metody. W badaniach posłużono się metodą sondażu diagnostycznego. Narzędziem badawczym była ankieta własnej konstrukcji. Badaniem objęto dwie grupy osób. Pierwszą stanowiły rodziny chorych pacjentów przebywających na oddziale stacjonarnym hospicjum (50 osób). Drugą grupę stanowiła grupa wolontariuszy (52 osoby).
Wnioski. Na poprawę jakości opieki oraz jakości życia chorych wpływa sprawne i szybkie działanie całego zespołu interdyscyplinarnego, szybka reakcja na dolegliwości i problemy chorego w którego skład wchodzi: lekarz, pielęgniarka, ksiądz, psycholog, rehabilitant oraz wolontariusz
Analiza przeprowadzonych badań wykazała, że jakość opieki na oddziale stacjonarnym hospicjum jest na wysokim poziomie. Warto utrzymać nadal taki poziom opieki, ponieważ wpływa on w dużym stopniu na jakość życia chorych i ich lepsze funkcjonowanie w trudnej sytuacji życiowej.

Abstract:
Introduction. Current definition by WHO from 2002 defines palliative care as a way of acting that aims at enhancing the quality of patients’ and their families’ lives who face problems concerning a life-threatening disease. Those actions include: preventing and soothing pain, early identification of any problems, the best possible assessment and pain healing combined with curing other physical, psycho-social and mental problems.
Palliative care is only to a small extent based on scientific evidence as it is associated with numerous practical, ethical and emotional problems. There is an ethical imperative to provide patients with the best possible care. Nonetheless, the only possible way to improve the quality of palliative care is to conduct such scientific research and draw right conclusions that would consequently lead to the improvement of patient care and therefore to the improvement of patients’ lives. The paper describes the nature of cancer, characterizes particular issues occurring at its advanced stage and defines the character and scope of palliative care. It also covers the quality of medical care at the palliative wards which significantly affects lives of the patients who are treated there.
Aim. This paper is aimed at evaluating the quality of palliative care provided at a full-time ward of a hospice and defining the factors that are crucial for improving the quality of life of the sick as well as drawing right conclusions which will then result in improving palliative care and the quality of patients’ lives.
Results. The analysis of our research regards the assessment of the quality of medical care at the hospice ward and its effect on the quality of patients’ lives.
Material and methods. The research was based on a survey with the use of a questionnaire prepared by the author. The research included two groups of patients. The first group consisted of relatives of the patients treated at the full-time ward of the hospice (50 people). The second one consisted of volunteers (52 people).
Conclusions. The improvement of the quality of care as well as of patients’ lives is affected by efficient and fast work of an interdisciplinary team that consists of a doctor, a nurse, a priest, a psychologist, a physiotherapist and a volunteer. The team is supposed to react quickly to the patient’s complaints and problems.
The research analysis has indicated that the quality of the medical care at the full-time hospice ward is high level one. Such a high level is worth being sustained as it significantly affects patients’ quality of lives and their better functioning in a difficult life situation.


Słowa kluczowe:
opieka paliatywna, jakość życia, nowotwór

Keywords:
palliative care, quality of life, cancer


Pełny tekst:
PDF – 11-50


Bibliografia / Bibliography:
1.Bishop G.: Psychologia Zdrowia. Wydawnictwo Astrum, Wrocław 2000.
2.Biernat W.: Podstawy genetyki molekularnej nowotworów [w:] Kordek R. (red.) Onkologia podręcznik dla studentów i lekarzy. Via Medica, Gdańsk 2007;7.
3.Meder J.: Od 5 do 10 procent chorób nowotworowych jest uwarunkowana genetycznie, http://www.monej.pl/ archiwum/wiadomości 2011-03-12.
4.Krajnik M. Buczkowski K.: Definicja i filozofia opieki paliatywnej [w:] Buczkowski K. Krajnik M. (red.)Opieka paliatywna. Wyd. Lek. PZWL, Warszawa 2009; 10.
5.Miler J. Zgorzelak B.: Laureaci Złotego Stetoskopu. Biuletyn Informacyjny. Okręgowa Izba Pielęgniarek Położnych. 2010; (2): 26-27.
6.Tanneberger S.: Opieka paliatywna w zaawansowanej chorobie nowotworowej [w:] Catane R. i inni (red.) Podręcznik postępowania w zaawansowanej chorobie nowotworowej. MediPage, Warszawa 2007; 5, 6–7.
7.Krasuska M. i wsp.: Wsparcie pacjenta i rodziny w chorobie, cierpieniu i śmierci. Psychoonkologia 2002; 6, (3): 65, 67, 67–69.
8.Adamczyk A. i wsp.: Opieka paliatywna. Wyd. Lek. PZWL, Warszawa 2009.
9.De Walden– Gałuszko K., Majkowicz M.: Model oceny jakości opieki paliatywnej realizowanej w warunkach stacjonarnych. Akademia Medyczna, Gdańsk 2001.
10.Trzebiatowska I.: Satysfakcja jako element oceny jakości opieki. [w:] de Walden- Gałuszko, Majkowicz (red.) Ocena jakości opieki paliatywnej w teorii i praktyce. Akademia Medyczna, Gdańsk 2001;.20.
11.Lecouterier J. ,Jacoby A.: Lay carers satisfaction with community palliative care: results of postal survey. Palliat. Med.,13, s. 275-283.
12.Krawczyk M.: Mapa Kujawsko-Pomorskiego wolontariatu: Biuro Doradztwa Inwestycyjnego „Europejczyk”, Bydgoszcz 2010, s. 6-13
13.Mieszkuć -Mieszkowska Cz.: Hospicjum im. J. Popiełuszki informator. Pejzaż 2009 s. 5- 21, 31-32.
14.Pyszora A.: Efektywność fizjoterapii stosowanej u pacjentów cierpiących z powodu zmęczenia związanego z choroba nowotworową. Medycyna Paliatywna w Praktyce. 2008 2; (4): 164-165.
15.Davis M.P., Khoshknabi D., Yue G.H.: Mangementof fatigue in cancer patients.Curr. Pain and Headache Reports 2006; 10:260–269.
16.Donald G., McNail Jr., Palliative Care Extends Life, Study Finds, http://www.nytimes.com/2010/08/19/health/19care.html?ref=newenglandjournalofmedicine, 30.04.2011.
17.Przyłuska-Fiszer A., Wójcik A.: Problemy metodologiczne badań naukowych w opiece paliatywnej. Diametros 2009, 19: 119-131.
18.Oliver D.: Jak działa zespół interdyscyplinarny? Polska Medycyna Paliatywna. 2003; 3 (2): 191–192.