Wanda Wasilewska jako autorka literatury adresowanej do dzieci i młodzieży

Wanda Wasilewska jako autorka literatury adresowanej do dzieci i młodzieży

Wanda Wasilewska as an author of the literature addressed to children and youth

MARZENA FORMA

Akademia im. Jana Długosza w Częstochowie

DOI: http://dx.doi.org/10.21784/ZC.2016.024

ISSN: 1896-4087


Streszczenie:
Wanda Wasilewska, znana pisarka i działaczka polityczna, w najnowszej historii jest postacią kontrowersyjną. Celem niniejszego tekstu było przypomnienie jej utworów adresowanych do dzieci i młodzieży: Kryształowa kula Krzysztofa Kolumba (1934), Królewski syn (1935), Szlakiem przygód (1935), Legenda o Janie z Kolna (1936), Wierzby i bruk (1936), Skrzydła u ramion (1939), W pierwotnej puszczy (1939). Literatura dziecięca powstała w latach 1933-1939 była owocem pracy Wasilewskiej, początkowo jako nauczycielki w krakowskich szkołach, później redaktorki w warszawskich pismach dla dzieci „Płomyk” i „Płomyczek”.

Abstract:
Wanda Wasilewska was known writer and political activist, in recent history is a controversial figure. The aim of this text was to remind her literature addressed to children and adolescents: The crystal ball of Christopher Columbus (1934), Royal Son (1935), Trail adventure (1935), The Legend of John from Kolno (1936), Willow and Paving (1936), Wings in arms (1939), In the wilderness (1939). The children's literature was established in the years 1933-1939. This literature was the result of the Wasilewska work, first as an teacher in the Krakow schools, and later as an editor at warsaw's writings for children, „The flame” and „Flame”.


Słowa kluczowe:
Wanda Wasilewska, utwory dla dzieci i młodzieży, opowiadania, „Płomyk” i „Płomyczek”

Key words:
Wanda Wasilewska, works for children and young people, short stories, „The flame” and „Flame”


Pełny tekst:
PDF - 60-77


Bibliografia:
Białek J., Literatura dla dzieci i młodzieży w latach 1918-1939: zarys monograficzny, Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa 1987.
Forma M., Działalność kulturalno-literacka Wandy Wasilewskiej w latach 1934–1945, „Zeszyty Naukowe Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej we Włocławku. Zbliżenia Cywilizacyjne. Edukacja, kultura, polityka” 2014, T. 10.
Forma M., Działalność polityczno-literacka Wandy Wasilewskiej w latach 1939–1943, [w:] R. Majzner (red.), Między prawdą a zwątpieniem. W poszukiwaniu obrazu przeszłości, T. 3, Wydawnictwo im. Stanisława Podobińskiego Akademii im. Jana Długosza, Częstochowa 2015.
Friszke A., Jeden z „niepokornych” Leon Wasilewski, [w:] L. Wasilewski, Piłsudski jakim go znałem, Muzeum Historii Polski, Warszawa 2013, s. 9-108.
Jan z Kolna - Polak, który odkrył Amerykę, http://www.dziennik.com/publicy styka/artykul/jan-z-kolna-polak-ktory-odkryl-ameryke (dostęp: 6.02.2017).
Lepszy K., Słownik biograficzny historii powszechnej do XVII stulecia, Wiedza Powszechna, Warszawa 1968.
Literatura Polska: przewodnik encyklopedyczny, J. Krzyżanowski, od 1976 C. Hernas (red.), T. 1, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1984.
Małgowska H., Nowa formuła powieści społecznej, [w:] A. Brodzka, Z. Żabicki (red.), Z problemów literatury polskiej XX wieku, T. 2, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1965.
Pobóg-Malinowski W., Leon Wasilewski. Szkic biograficzny, „Niepodległość” 1937, T. 16.
Słownik biograficzny historii Polski, J. Chodera, F. Kiryk (red.), T. 1, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 2005.
Sokorski W., Adieu, burdel czyli notatnik intymny, Andy Grafik, Chicago–Warszawa 1992.
Stoczewska B., O Leonie Wasilewskim, http://www.omp.org.pl/stareomp/ index7c3b.html (dostęp: 15.01.2015).
Tazbir J., Kilka wierszy o Krzysztofie Kolumbie, „Przegląd Humanistyczny” 1993, nr 6.
Tazbir J., Polska sława Krzysztofa Kolumba, Warszawa 1991.
Tazbir J., Zainteresowanie Kolumbem w Polsce XIX i XX wieku, „Kwartalnik Historii Nauki i Techniki”, nr 34/3, http://bazhum.muzhp.pl/media// files/Kwartalnik_Historii_Nauki_i_Techniki/Kwartalnik_Historii_Nauki_i_Techniki-r1989-t34-n3/Kwartalnik_Historii_Nauki_i_Techniki-r1989-t34-n3-s463-482/Kwartalnik_Historii_Nauki_i_Techniki-r1989-t34-n3-s463-482.pdf (dostęp: 06.02.2017).
Wasilewski Z., Słowo wstępne, [w:] A. Naborowska (oprac.), Wanda Wasilewska: wieczór literacki, Czytelnik, Warszawa 1954.
Wat A., Mój wiek. Pamiętnik mówiony, T. 1, Czytelnik, Warszawa 1990.
Zatorska H., Wanda Wasilewska, Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa 1976.
Źródła archiwalne:
AAN, Wspomnienia Wandy Wasilewskiej nagrane w Zakładzie Historii Partii przy KC PZPR w styczniu 1964 r., tecz. osob. Wandy Wasilewskiej, sygn. 9599.
AAN, Akta Leona Wasilewskiego 1890–1936 [1937], tecz. osob. Leona Wasilewskiego, sygn. 390.
AAN, Z.A. Woźnicka, Wspomnienia o Wandzie Wasilewskiej, tecz. osob. Wandy Wasilewskiej, sygn. 9599.
AUJ, Teczka akt doktorskich Wandy Wasilewskiej-Szymańskiej, sygn. WF II 504.
Opowiadania Wandy Wasilewskiej
Wasilewska W., Wierzby i bruk, [w:] tejże, Utwory dla młodzieży, Czytelnik, Warszawa 1954.
Wasilewska W., Królewski syn, [w:] tejże, Utwory dla młodzieży, Czytelnik, Warszawa 1954.
Wasilewska W., Pokój na poddaszu, Ministerstwo Obrony Narodowej, Warszawa 1977.
Wasilewska W., Szlakiem przygód, [bw], Warszawa 1936.
Wasilewska W., Utwory dla młodzieży, przedm. J. Broniewska, Czytelnik, Warszawa 1954.
Wasilewska W., W pierwotnej puszczy, [w:] tejże, Utwory dla młodzieży, Czytelnik, Warszawa 1954.